's Ochtends een beetje slijm in de ooghoek van je puppy — is dat normaal? Bij de meeste honden wel: een kleine hoeveelheid oogscheiding hoort er gewoon bij. Er is alleen een duidelijk verschil tussen onschuldige slaapkorstjes en een ontsteking of irritatie die aandacht vraagt. Ik leg uit wat normale oogscheiding is, hoe je de ogen van je puppy veilig en voorzichtig schoonmaakt, welke rassen extra aandacht nodig hebben en wanneer je beter de dierenarts kunt bellen.
Waarom heeft je puppy oogscheiding?
Ogen produceren voortdurend tranen en slijm om het oogoppervlak vochtig te houden en te beschermen tegen stof, pollen en andere deeltjes. Dit is bij mensen zo en bij honden ook. Overdag verspreidt het knipperen dit vocht over het oog. Maar 's nachts, terwijl je puppy slaapt, hoopt dit slijm op in de ooghoeken. Het resultaat is de bekende 'slaapkorst': een kleine, droge klodder in de binnenste ooghoek.
Normale oogscheiding is doorgaans lichtbruin, grijsachtig of transparant van kleur, droog of enigszins plakkerig, en in kleine hoeveelheden aanwezig. Het verschijnt vooral 's ochtends en ruikt niet ongewoon. Een korte, voorzichtige schoonmaakbeurt is dan voldoende.
Afwijkende oogscheiding heeft een andere kleur (geel, groen of felrood), is overmatig aanwezig, waterig of dik, plakkerig door de dag heen aanwezig, of gaat gepaard met roodheid, zwelling of knippen van het oog. Dit zijn signalen van een mogelijke irritatie, allergie of infectie, en dan is een bezoek aan de dierenarts op zijn plaats.
Oogscheiding kan ook worden veroorzaakt door anatomische kenmerken van het ras. Honden met een plat gezicht of grote, bolle ogen hebben vaker oogproblemen. Wij bespreken dit verderop in het artikel.
Normale oogscheiding is doorgaans lichtbruin, grijsachtig of transparant van kleur, droog of enigszins plakkerig, en in kleine hoeveelheden aanwezig. Het verschijnt vooral 's ochtends en ruikt niet ongewoon. Een korte, voorzichtige schoonmaakbeurt is dan voldoende.
Afwijkende oogscheiding heeft een andere kleur (geel, groen of felrood), is overmatig aanwezig, waterig of dik, plakkerig door de dag heen aanwezig, of gaat gepaard met roodheid, zwelling of knippen van het oog. Dit zijn signalen van een mogelijke irritatie, allergie of infectie, en dan is een bezoek aan de dierenarts op zijn plaats.
Oogscheiding kan ook worden veroorzaakt door anatomische kenmerken van het ras. Honden met een plat gezicht of grote, bolle ogen hebben vaker oogproblemen. Wij bespreken dit verderop in het artikel.
Stap-voor-stap: ogen schoonmaken bij je puppy
Oogverzorging vraagt om een rustige hand en geduld. Probeer het te doen op een moment waarop je puppy ontspannen is, bijvoorbeeld na een wandeling of een speelsessie.
Wat heb je nodig?
Gebruik bij voorkeur steriele oogverzorgingsdoekjes of -watten voor dieren. Je kunt ook steriel fysiologisch zout (NaCl 0,9%) gebruiken, dat is zacht en irriteert het oog niet. Gebruik nooit gewone keukendoekjes, katoenen wattenbolletjes met losse vezels, kraanwater of menselijke oogdruppels, tenzij een dierenarts dit heeft aanbevolen.
Stap 1: Zorg voor rust
Ga op de grond zitten met je puppy voor je of naast je. Praat zachtjes en geef een snoepje om de ervaring positief te starten.
Stap 2: Bevochtig de korst
Drup een paar druppels fysiologisch zout op een schoon gaasje of gebruik een oogverzorgingsdoekje. Leg dit even voorzichtig tegen de oogkorst aan om hem te weken. Probeer nooit droge korsten direct los te trekken, want dat kan pijnlijk zijn en het oog beschadigen.
Stap 3: Veeg van binnenste ooghoek naar buiten
Maak altijd een veegbeweging van de binnenste ooghoek naar de buitenkant van het oog. Gebruik voor elk oog een schoon stukje gaas of een nieuw doekje, zodat je geen bacteriën van het ene naar het andere oog overbrengt.
Stap 4: Dep droog
Dep de huid rondom het oog voorzichtig droog. Vochtige huid kan leiden tot irritatie en infecties, zeker bij rassen met plooien in het gezicht.
Stap 5: Beloon
Sluit af met een snoepje en complimenten. Zo bouw je een positieve associatie op met oogverzorging.
Wat heb je nodig?
Gebruik bij voorkeur steriele oogverzorgingsdoekjes of -watten voor dieren. Je kunt ook steriel fysiologisch zout (NaCl 0,9%) gebruiken, dat is zacht en irriteert het oog niet. Gebruik nooit gewone keukendoekjes, katoenen wattenbolletjes met losse vezels, kraanwater of menselijke oogdruppels, tenzij een dierenarts dit heeft aanbevolen.
Stap 1: Zorg voor rust
Ga op de grond zitten met je puppy voor je of naast je. Praat zachtjes en geef een snoepje om de ervaring positief te starten.
Stap 2: Bevochtig de korst
Drup een paar druppels fysiologisch zout op een schoon gaasje of gebruik een oogverzorgingsdoekje. Leg dit even voorzichtig tegen de oogkorst aan om hem te weken. Probeer nooit droge korsten direct los te trekken, want dat kan pijnlijk zijn en het oog beschadigen.
Stap 3: Veeg van binnenste ooghoek naar buiten
Maak altijd een veegbeweging van de binnenste ooghoek naar de buitenkant van het oog. Gebruik voor elk oog een schoon stukje gaas of een nieuw doekje, zodat je geen bacteriën van het ene naar het andere oog overbrengt.
Stap 4: Dep droog
Dep de huid rondom het oog voorzichtig droog. Vochtige huid kan leiden tot irritatie en infecties, zeker bij rassen met plooien in het gezicht.
Stap 5: Beloon
Sluit af met een snoepje en complimenten. Zo bouw je een positieve associatie op met oogverzorging.
Let op: Product niet beschikbaar
Traanvlekken: oorzaken en hoe ze te verminderen
Traanvlekken zijn de roodbruine verkleuringen die je ziet in de vacht onder de ogen van sommige honden. Ze ontstaan door porfyrine, een stof die aanwezig is in tranen en die de vacht roodbruin kleurt wanneer de tranen over de huid lopen. Dit fenomeen heet epifora, en de tranen lopen over wanneer het traankanaal verstopt of te smal is.
Traanvlekken komen het meest voor bij lichte of witte rassen zoals de Maltezer, Bichon Frisé, Poedel en Shih Tzu. Bij deze honden is het haast onvermijdelijk dat er enige verkleuring optreedt.
Wat helpt tegen traanvlekken?
Dagelijks de oogomgeving schoonvegen is het meest effectief. Houd de huid droog en de vacht onder de ogen zo kort mogelijk. Er bestaan speciale traanvlekverwijderaars voor honden, maar let op: gebruik geen producten die antibiotica bevatten (zoals tylosine) tenzij je dierenarts dit voorschrijft. Dit soort middelen is in Nederland eigenlijk alleen op recept beschikbaar en mogen niet zomaar langdurig worden gebruikt.
Voeding en water kunnen ook meespelen. Sommige honden reageren op bepaalde mineralen in leidingwater of ingrediënten in brokken. Overleg met je dierenarts als de traanvlekken erg uitgesproken zijn of plotseling erger worden.
Traanvlekken komen het meest voor bij lichte of witte rassen zoals de Maltezer, Bichon Frisé, Poedel en Shih Tzu. Bij deze honden is het haast onvermijdelijk dat er enige verkleuring optreedt.
Wat helpt tegen traanvlekken?
Dagelijks de oogomgeving schoonvegen is het meest effectief. Houd de huid droog en de vacht onder de ogen zo kort mogelijk. Er bestaan speciale traanvlekverwijderaars voor honden, maar let op: gebruik geen producten die antibiotica bevatten (zoals tylosine) tenzij je dierenarts dit voorschrijft. Dit soort middelen is in Nederland eigenlijk alleen op recept beschikbaar en mogen niet zomaar langdurig worden gebruikt.
Voeding en water kunnen ook meespelen. Sommige honden reageren op bepaalde mineralen in leidingwater of ingrediënten in brokken. Overleg met je dierenarts als de traanvlekken erg uitgesproken zijn of plotseling erger worden.
Let op: Product niet beschikbaar
Rasspecifieke aandachtspunten: Buldog, Shih Tzu en andere brachycefale rassen
Brachycefale honden — honden met een afgeplat gezicht — hebben door hun anatomie structureel meer kans op oogproblemen. Bekende voorbeelden zijn de Engelse Buldog, Franse Buldog, Shih Tzu, Pug (Mops), Pekingees en Bostonterriër.
Grote, bolle ogen steken bij deze rassen verder uit de oogkas dan bij andere honden. Hierdoor zijn ze gevoeliger voor uitdroging, stof en fysieke verwondingen. Ook kunnen de oogleden soms niet volledig sluiten, waardoor het oogoppervlak 's nachts droogvalt (een aandoening die lagoftalmie heet).
Huidplooien rondom de neus (nasale plooien) kunnen in contact komen met het oogoppervlak en zo irritatie of infecties veroorzaken. Dit heet trichiasis. Als je ziet dat vacht of plooien het oog aanraken, bespreek dit dan met je dierenarts.
Verstopte traankanalen komen vaker voor bij dit type ras. Als de tranen niet goed worden afgevoerd, lopen ze over de wang, wat leidt tot natte huidplooien en de daarmee samenhangende huidirritaties en infecties.
Wij raden eigenaren van brachycefale rassen aan om dagelijks de ogen en gezichtsplooien te controleren en schoon te houden. Gebruik een zacht vochtig doekje om de plooien rondom de ogen en neus dagelijks te reinigen en goed droog te deppen. Laat de ogen ook periodiek controleren door de dierenarts, zeker als je puppy jong is.
Grote, bolle ogen steken bij deze rassen verder uit de oogkas dan bij andere honden. Hierdoor zijn ze gevoeliger voor uitdroging, stof en fysieke verwondingen. Ook kunnen de oogleden soms niet volledig sluiten, waardoor het oogoppervlak 's nachts droogvalt (een aandoening die lagoftalmie heet).
Huidplooien rondom de neus (nasale plooien) kunnen in contact komen met het oogoppervlak en zo irritatie of infecties veroorzaken. Dit heet trichiasis. Als je ziet dat vacht of plooien het oog aanraken, bespreek dit dan met je dierenarts.
Verstopte traankanalen komen vaker voor bij dit type ras. Als de tranen niet goed worden afgevoerd, lopen ze over de wang, wat leidt tot natte huidplooien en de daarmee samenhangende huidirritaties en infecties.
Wij raden eigenaren van brachycefale rassen aan om dagelijks de ogen en gezichtsplooien te controleren en schoon te houden. Gebruik een zacht vochtig doekje om de plooien rondom de ogen en neus dagelijks te reinigen en goed droog te deppen. Laat de ogen ook periodiek controleren door de dierenarts, zeker als je puppy jong is.
Wanneer direct naar de dierenarts?
- Gele of groene oogscheiding: Dit wijst vaak op een bacteriële oogontsteking (conjunctivitis) en vereist behandeling met antibiotische oogdruppels.
- Roodheid of zwelling van het oogwit of de oogleden: Een teken van ontsteking of irritatie die medische aandacht nodig heeft.
- Je puppy knijpt zijn oog dicht of krabt eraan: Dit is een teken van pijn of ernstige irritatie — mogelijk door een wondje, vreemd voorwerp of infectie.
- Wolkige of troebele pupil: Dit kan wijzen op een staarvorming, oogvliesontsteking of ander ernstig probleem.
- Zichtbare derde ooglid (rode plooi in de binnenste ooghoek): Dit kan 'cherry eye' zijn, een aandoening waarbij de traanklier uit de oogkas treedt. Dit vergt chirurgische correctie.
- Overmatige waterige tranen zonder duidelijke oorzaak: Kan wijzen op een geblokkeerd traankanaal of irritatie die behandeling vereist.
- Oogscheiding die ondanks schoonmaken steeds terugkomt of toeneemt: Reden om een dierenarts te raadplegen voor verdere diagnostiek.
Veelgestelde vragen
Let op: Product niet beschikbaar
De ogen van je puppy verdienen dagelijkse aandacht, ook als alles er gezond uitziet. Een korte controle 's ochtends en het voorzichtig verwijderen van slaapkorstjes is voor de meeste honden voldoende. Heb je een brachycefaal ras zoals een Buldog of Shih Tzu? Dan is intensievere verzorging nodig en zijn regelmatige controles bij de dierenarts verstandig. Wees altijd alert op signalen van ontsteking of irritatie: gele scheiding, roodheid, knippen of krabben aan het oog. Twijfel je? Neem altijd contact op met de dierenarts. Gezonde ogen zijn essentieel voor het welzijn van je puppy.
